Μύκητες & Κολπίτιδες: Συμπτώματα, Αιτίες και Αντιμετώπιση

Οι μυκητιάσεις και οι κολπίτιδες είναι από τα πιο συχνά γυναικολογικά προβλήματα, που επηρεάζουν 3 στις 4 γυναίκες τουλάχιστον μία φορά στη ζωή τους. Παρότι είναι ενοχλητικές, είναι εύκολα αντιμετωπίσιμες με τη σωστή διάγνωση και θεραπεία.

Τι Είναι η Κολπίτιδα;

Η κολπίτιδα (vaginitis) είναι φλεγμονή του κόλπου που προκαλεί ερεθισμό, φαγούρα, ανώμαλες εκκρίσεις και δυσοσμία. Υπάρχουν τρεις κύριοι τύποι:

• 🍄 Μυκητιασική κολπίτιδα (Candida) — 40-45%
• 🦠 Βακτηριακή κολπίτιδα (Bacterial Vaginosis) — 40-50%
• 🔬 Τριχομοναδιάση (Trichomonas) — 5-10%

1. Μυκητιασική Κολπίτιδα (Candida)

Τι την Προκαλεί;

Προκαλείται από υπερβολική ανάπτυξη του μύκητα Candida albicans, που υπάρχει φυσιολογικά στον κόλπο. Όταν το pH και η ισορροπία της κολπικής χλωρίδας διαταραχθούν, ο μύκητας πολλαπλασιάζεται.

Παράγοντες Κινδύνου:

• 💊 Αντιβιοτικά: Καταστρέφουν τα καλά βακτήρια
• 🤰 Εγκυμοσύνη: Αυξημένα επίπεδα οιστρογόνου
• 🍬 Διαβήτης: Υψηλό σάκχαρο στο αίμα
• 🩺 Ανοσοανεπάρκεια: HIV, φάρμακα κορτιζόνης
• 👙 Σφιχτά/συνθετικά ρούχα: Υγρασία και ζέστη
• 💧 Συχνά ντους: Διαταράσσει το pH
• 💊 Αντισυλληπτικά με υψηλό οιστρογόνο

Συμπτώματα:

• 😖 Έντονη φαγούρα στον κόλπο και τα γεννητικά όργανα
• 🔥 Κάψιμο κατά την ούρηση ή τη σεξουαλική επαφή
• 🧀 Λευκές, πηχτές εκκρίσεις (σαν τυρί cottage)
• 🔴 Ερυθρότητα και πρήξιμο της αιδοιώδους περιοχής
• 😣 Ερεθισμός και ευαισθησία

Διάγνωση:

• Κλινική εξέταση
• Μικροσκόπηση κολπικής έκκρισης (παρατήρηση μυκήτων)
• Μέτρηση pH (φυσιολογικό: 3.8-4.5)

Θεραπεία:

α) Φάρμακα Χωρίς Συνταγή:

• Clotrimazole (Canesten) κολπική κρέμα/υπόθετα — 1-7 ημέρες
• Miconazole (Monistat) κολπική κρέμα — 3-7 ημέρες

β) Φάρμακα με Συνταγή:

• Fluconazole (Diflucan) — 1 χάπι 150mg από το στόμα
• Terconazole — Κολπική κρέμα 3-7 ημέρες

γ) Υποτροπιάζουσα Μυκητίαση (>4 επεισόδια/έτος):

• Fluconazole 150mg εβδομαδιαίως για 6 μήνες
• Έλεγχος για διαβήτη/ανοσοανεπάρκεια

2. Βακτηριακή Κολπίτιδα (Bacterial Vaginosis)

Τι την Προκαλεί;

Διαταραχή της φυσιολογικής χλωρίδας του κόλπου με υπερβολική ανάπτυξη αναερόβιων βακτηρίων (Gardnerella vaginalis, Prevotella) και μείωση των ωφέλιμων lactobacilli.

Παράγοντες Κινδύνου:

• 💑 Πολλαπλοί σεξουαλικοί σύντροφοι
• 💧 Κολπικά ντους
• 🚿 Χρήση αρωματικών σαπουνιών
• 🚬 Κάπνισμα
• 🩺 Ενδομήτρια σπιράλ (IUD)

Συμπτώματα:

• 🐟 Δυσάρεστη μυρωδιά (σαν ψάρι), ειδικά μετά το σεξ
• 💦 Υδαρείς, γκριζωπές εκκρίσεις
• 🔥 Ήπιο κάψιμο κατά την ούρηση (σπάνια)
• 😖 Φαγούρα (λιγότερο συχνή από τη μυκητίαση)

Διάγνωση:

• Whiff test: Δυσοσμία κατά προσθήκη KOH στην έκκριση
• Clue cells: Επιθηλιακά κύτταρα καλυμμένα με βακτήρια
• pH >4.5

Θεραπεία:

• Metronidazole (Flagyl):
  • Από το στόμα: 500mg x2/ημέρα για 7 ημέρες
  • Κολπικό gel 0.75%: 1 φορά/ημέρα για 5 ημέρες
• Clindamycin:
  • Από το στόμα: 300mg x2/ημέρα για 7 ημέρες
  • Κολπική κρέμα 2%: 1 φορά/ημέρα για 7 ημέρες

⚠️ Σημαντικό: Αποφύγετε αλκοόλ κατά τη λήψη metronidazole (κίνδυνος ναυτίας/εμετού).

3. Τριχομοναδιάση (Trichomoniasis)

Τι την Προκαλεί;

Σεξουαλικώς μεταδιδόμενη λοίμωξη (ΣΜΝ) από το παράσιτο Trichomonas vaginalis.

Συμπτώματα:

• 💦 Αφρώδεις, κιτρινοπράσινες εκκρίσεις
• 🐟 Δυσάρεστη μυρωδιά
• 🔥 Έντονο κάψιμο και φαγούρα
• 😖 Πόνος κατά τη σεξουαλική επαφή
• 🩸 Σημεία φλεγμονής (strawberry cervix)

Διάγνωση:

• Μικροσκόπηση: Κινούμενα παράσιτα
• Καλλιέργεια
• Μοριακή εξέταση (NAAT)

Θεραπεία:

• Metronidazole: 2g μονοδοσικά (ή 500mg x2/ημέρα για 7 ημέρες)
• Tinidazole: 2g μονοδοσικά

⚠️ Σημαντικό: Θεραπεία και του συντρόφου υποχρεωτική (ακόμα κι αν είναι ασυμπτωματικός).

Σύγκριση Τύπων Κολπίτιδας

Πρόληψη Κολπίτιδων

Υγιεινή:

• 🚿 Αποφύγετε κολπικά ντους (διαταράσσουν τη χλωρίδα)
• 💧 Πλύσιμο με νερό ή ήπια, μη αρωματικά σαπούνια
• 🧻 Σκουπίζετε από μπρος προς τα πίσω μετά την τουαλέτα
• 👙 Βαμβακερά εσώρουχα (αναπνεύσιμα)
• 🚫 Αποφύγετε σφιχτά ρούχα και συνθετικά υφάσματα

Σεξουαλική Υγεία:

• 🛡️ Χρήση προφυλακτικού (προστασία από ΣΜΝ)
• 💑 Ένας σεξουαλικός σύντροφος (μειώνει κίνδυνο)
• 🚿 Ούρηση μετά το σεξ (βοηθά στην πρόληψη ουρολοιμώξεων)

Διατροφή & Τρόπος Ζωής:

• 🥛 Προβιοτικά: Γιαούρτι, kefir (ενισχύουν τη χλωρίδα)
• 🍬 Μείωση ζάχαρης: Ειδικά αν έχετε υποτροπιάζουσα μυκητίαση
• 🚭 Διακοπή καπνίσματος
• 😴 Επαρκής ύπνος & διαχείριση άγχους

Πότε να Επισκεφθείτε Γιατρό;

Άμεσα:

• 🔥 Πυρετός (>38°C)
• 🩸 Αιμορραγία εκτός περιόδου
• 😖 Έντονος πόνος κοιλιάς
• 🤮 Ναυτία/εμετός

Σύντομα:

• 🆕 Πρώτη φορά συμπτώματα (χρειάζεται διάγνωση)
• 🔄 Επιστροφή συμπτωμάτων μετά θεραπεία
• 🤰 Εγκυμοσύνη (ορισμένα φάρμακα δεν είναι ασφαλή)
• ⚠️ Συχνές υποτροπές (>4/έτος)

Συχνές Ερωτήσεις (FAQ)

1. Μπορώ να μεταδώσω μυκητίαση στο σύντροφό μου;

Απάντηση: Σπάνια, αλλά ναι. Οι άνδρες μπορεί να αναπτύξουν φαγούρα/ερυθρότητα. Συνιστάται χρήση προφυλακτικού μέχρι να ολοκληρωθεί η θεραπεία.

2. Είναι ασφαλές να έχω σεξ κατά τη διάρκεια της θεραπείας;

Απάντηση: Καλύτερα να αποφύγετε το σεξ μέχρι να ολοκληρωθεί η θεραπεία. Το σεξ μπορεί να επιδεινώσει τον ερεθισμό.

3. Οι μυκητιάσεις είναι ΣΜΝ;

Απάντηση: Όχι. Η μυκητίαση δεν είναι σεξουαλικώς μεταδιδόμενη. Η τριχομοναδιάση όμως είναι ΣΜΝ.

4. Μπορώ να χρησιμοποιήσω γιαούρτι για θεραπεία;

Απάντηση: Δεν υπάρχουν επαρκείς αποδείξεις. Τα προβιοτικά από το στόμα βοηθούν στην πρόληψη, αλλά για οξεία θεραπεία χρειάζεστε αντιμυκητιακά.

5. Γιατί έχω συχνές υποτροπές;

Απάντηση: Πιθανοί λόγοι:

• Ανεξέλεγκτος διαβήτης
• Ανοσοκαταστολή
• Υψηλό οιστρογόνο (εγκυμοσύνη, χάπι)
• Συχνά αντιβιοτικά
• Λανθασμένη υγιεινή

6. Μπορώ να αγοράσω θεραπεία χωρίς συνταγή;

Απάντηση: Ναι, για μυκητίαση (αν είστε σίγουρη). Για βακτηριακή και τριχομοναδίαση, χρειάζεστε συνταγή.

7. Η κολπίτιδα επηρεάζει την εγκυμοσύνη;

Απάντηση: Η βακτηριακή κολπίτιδα μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο πρόωρου τοκετού. Θεραπεύστε την πριν/κατά την εγκυμοσύνη.

8. Τι συμβαίνει αν αφήσω την κολπίτιδα χωρίς θεραπεία;

Απάντηση:

• Μυκητίαση: Χρόνια δυσφορία
• Βακτηριακή: Αυξημένος κίνδυνος ΣΜΝ, PID (φλεγμονή πυελικών οργάνων)
• Τριχομοναδίαση: Αυξημένος κίνδυνος HIV, PID

Συμπέρασμα

Οι μυκητιάσεις και οι κολπίτιδες είναι συχνές και εύκολα αντιμετωπίσιμες με τη σωστή διάγνωση. Η καλή υγιεινή, η προσοχή στη διατροφή και η έγκαιρη ιατρική φροντίδα μπορούν να μειώσουν σημαντικά τις υποτροπές. Αν παρουσιάσετε συμπτώματα για πρώτη φορά, επισκεφθείτε έναν γυναικολόγο για ακριβή διάγνωση και κατάλληλη θεραπεία.

📞 Επικοινωνήστε Μαζί Μας

Δρ. Ιωάννης Κ. Δημητρακόπουλος

Μαιευτήρας – Χειρουργός – Γυναικολόγος

📞 Τηλέφωνο: 210 6716126

📱 Κινητό: 6985 64 64 10

📧 Email: ikdmd@hotmail.com

📍 Διεύθυνση: Λεωφ. Δημητρίου Γούναρη 196, Γλυφάδα, Τ.Κ. 166 74

Κλείστε ραντεβού για εξατομικευμένη παρακολούθηση!

---