Ανδρική Υπογονιμότητα: Εξετάσεις Σπέρματος & Θεραπεία

5
Η ανδρική υπογονιμότητα είναι αιτία σε 40-50% των ζευγαριών που αντιμετωπίζουν δυσκολία στη σύλληψη. Ωστόσο, η πλειονότητα των προβλημάτων μπορεί να διαγνωστεί και να αντιμετωπιστεί αποτελεσματικά. Η σπερματανάλυση είναι η βασική εξέταση και μπορεί να αποκαλύψει πολύτιμες πληροφορίες για τη γονιμότητα του άνδρα.

Τι Είναι η Ανδρική Υπογονιμότητα;

Η ανδρική υπογονιμότητα ορίζεται ως η αδυναμία ενός άνδρα να προκαλέσει εγκυμοσύνη σε γόνιμη γυναίκα μετά από 12 μήνες τακτικής σεξουαλικής επαφής χωρίς προφύλαξη. Αφορά το 15% των ζευγαριών παγκοσμίως και αποτελεί ένα θέμα που χρειάζεται ανοιχτή συζήτηση και κατάλληλη αντιμετώπιση.

Κύριες Αιτίες Ανδρικής Υπογονιμότητας

  • Κιρσοκήλη: Η πιο συχνή αναστρέψιμη αιτία (25-40% των περιπτώσεων)
  • Λοιμώξεις: STDs, ορχίτιδα, προστατίτιδα
  • Αποφρακτικές βλάβες: Αζωοσπερμία από απόφραξη
  • Ορμονικές διαταραχές: Υπογοναδισμός, υπερπρολακτιναιμία
  • Γενετικές αιτίες: Σύνδρομο Klinefelter, μικροελλείψεις χρωμοσώματος Y
  • Τρόπος ζωής: Κάπνισμα, αλκοόλ, στρες, παχυσαρκία, ζέστη
  • Φάρμακα: Στεροειδή, χημειοθεραπεία, ορισμένα αντιβιοτικά

Η Σπερματανάλυση: Η Θεμελιώδης Εξέταση

Η σπερματανάλυση (σπερμοδιάγραμμα) είναι η βασική εξέταση για την αξιολόγηση της ανδρικής γονιμότητας. Αναλύει διάφορες παραμέτρους του σπέρματος σύμφωνα με τα πρότυπα του ΠΟΥ (WHO 2021).

Παράμετρος Φυσιολογική Τιμή (WHO 2021) Τι Σημαίνει Παθολογική Τιμή
Όγκος σπέρματος ≥ 1,4 mL Ολιγοσπερμία/Ασπερμία
Αριθμός σπερματοζωαρίων ≥ 16 εκατ./mL Ολιγοζωοσπερμία
Συνολικός αριθμός ≥ 39 εκατ./εκσπερμάτωση Μειωμένη συνολική ποσότητα
Κινητικότητα (ΡΜ) ≥ 30% προοδευτικά κινούμενα Ασθενοζωοσπερμία
Μορφολογία (Kruger) ≥ 4% φυσιολογικές μορφές Τερατοζωοσπερμία
pH σπέρματος 7,2-8,0 Λοίμωξη ή αποφρακτικές βλάβες
Ζωτικότητα ≥ 54% ζωντανά Νεκροζωοσπερμία

Πρόσθετες Εξετάσεις Γονιμότητας για Άνδρες

  • Ορμονικός έλεγχος: FSH, LH, τεστοστερόνη, προλακτίνη, θυρεοειδικές ορμόνες
  • Υπερηχογράφημα όρχεων και εφηβαιώνα — ανίχνευση κιρσοκήλης
  • Γενετικός έλεγχος: καρυότυπος, μικροελλείψεις χρωμοσώματος Y
  • Βιοψία όρχεα (σε αζωοσπερμία) — αναζήτηση σπερματοζωαρίων
  • Ανάλυση DNA σπερματοζωαρίων (DFI) — ανίχνευση κατακερματισμού DNA
  • Εξέταση για αντισπερματικά αντισώματα

Θεραπείες Ανδρικής Υπογονιμότητας

Αιτία Θεραπεία Πιθανότητα Επιτυχίας
Κιρσοκήλη Χειρουργική διόρθωση (varicocelectomy) 40-70% βελτίωση σπέρματος
Ορμονική διαταραχή Ορμονική θεραπεία (FSH, HCG) Καλή σε κατάλληλες περιπτώσεις
Λοίμωξη Αντιβιοτική αγωγή Υψηλή αν αντιμετωπιστεί έγκαιρα
Αποφρακτική αζωοσπερμία PESA/TESA/TESE + IVF/ICSI 60-80% με ICSI
Μη αποφρακτική αζωοσπερμία Micro-TESE + ICSI 40-60%
Ολιγοζωοσπερμία IUI ή IVF/ICSI Ανάλογα της βαρύτητας
💡 Αλλαγές Τρόπου Ζωής που Βελτιώνουν τη Γονιμότητα: Διακοπή καπνίσματος (βελτιώνει κινητικότητα 20%), αποφυγή υπερθέρμανσης των όρχεων (χωρίς στενά εσώρουχα, ζεστό μπάνιο), μείωση αλκοόλ, φυσιολογικό βάρος, αντιοξειδωτικά συμπληρώματα (CoQ10, βιταμίνη C/E, Ω3).
⚠️ Πότε να Ζητήσετε Βοήθεια Νωρίτερα: Αν είστε άνω των 35 ετών, έχετε ιστορικό χειρουργικής επέμβασης στα γεννητικά όργανα, έχετε υποστεί STD ή έχετε ήδη γνωστό πρόβλημα γονιμότητας, αξιολογηθείτε αμέσως χωρίς να περιμένετε 12 μήνες.
Ε: Ένα κακό σπερμοδιάγραμμα σημαίνει ότι δεν μπορώ να αποκτήσω παιδί;
Όχι απαραίτητα. Ακόμα και με σοβαρή ολιγοζωοσπερμία, η ICSI (ενδοκυτταροπλασματική έγχυση σπερματοζωαρίου) επιτρέπει τη γονιμοποίηση με ένα μόνο σπερματοζωάριο. Η τεχνολογία εξελίσσεται συνεχώς.
Ε: Μπορεί το σπέρμα να βελτιωθεί;
Ναι! Τα σπερματοζωάρια ολοκληρώνουν τον κύκλο τους σε 72-74 ημέρες. Αλλαγές στον τρόπο ζωής, θεραπεία υποκείμενης αιτίας και συμπληρώματα μπορούν να βελτιώσουν σημαντικά την ποιότητα σπέρματος εντός 3 μηνών.
Ε: Πότε πρέπει να γίνει η σπερματανάλυση;
Μετά από 2-5 ημέρες αποχής. Το δείγμα πρέπει να εξεταστεί εντός 1 ώρας και ιδανικά να επαναληφθεί η εξέταση μετά 4-8 εβδομάδες για επιβεβαίωση.
Ε: Η ανδρική υπογονιμότητα είναι κληρονομική;
Ορισμένες αιτίες έχουν γενετική βάση (σύνδρομο Klinefelter, μικροελλείψεις χρωμοσώματος Y). Γενετικός έλεγχος συστήνεται σε σοβαρή αζωοσπερμία ή ολιγοζωοσπερμία πριν από IVF/ICSI.
Ε: Πρέπει να εξεταστεί και ο άνδρας όταν ένα ζευγάρι αντιμετωπίζει πρόβλημα;
Απολύτως. Η ανδρική και γυναικεία υπογονιμότητα πρέπει να αξιολογούνται ταυτόχρονα. Η σπερματανάλυση είναι απλή, γρήγορη και σχετικά φθηνή εξέταση.

Αξιολογήστε τη Γονιμότητά σας με Επιστημονική Προσέγγιση

Πλήρης αξιολόγηση ζεύγους, σπερματανάλυση και εξατομικευμένο θεραπευτικό πλάνο στο Vital WomanHood Clinic.

Δρ. Ιωάννης Κ. Δημητρακόπουλος
Μαιευτήρας – Χειρουργός – Γυναικολόγος | MSc Αισθητικής Ιατρικής
Λεωφ. Δημητρίου Γούναρη 196, Γλυφάδα

📞 210 6716126
📱 6985 64 64 10

Ιωάννης Κ. Δημητρακόπουλος

Μαιευτήρας - Χειρουργός - Γυναικολόγος

Μάστερ Αισθητικής Ιατρικής - Αναίμακτης Αισθητικής Γυναικολογίας - Αναγεννητικής Ιατρικής και Αναίμακτης Χειρουργικής

Τηλ.: 210 6716126 Κιν.: 6985 64 64 10 e-mail ikdmd@hotmail.com

Ιατρείο: Λεωφ. Δημητρίου Γούναρη 196 Γλυφάδα Τ.Κ. 166 74

Εξατομικευμένη εφαρμογή πρωτοποριακών ιατρικών τεχνικών στην υπηρεσία της σύγχρονης γυναίκας.

Γυναικολογία - Μαιευτική - Εξατομικευμένη Διερεύνηση και Αντιμετώπιση Ανδρικής και Γυναικείας Υπογονιμότητας - Υποβοηθούμενη Αναπαραγωγή -Επιγενετική - Εφαρμοσμένη Γυναικολογική Βιοχημεία – Ενδοκρινολογία - Μικροθρεπτική και Ιατρική Διατροφή στην Κύηση, την Υπογονιμότητα και τη Γυναικολογία - Συνεργάτης Μαιευτηρίων "Μητέρα" και "Λητώ" - Μέλος της Εταιρίας Αισθητικής Ιατρικής και Αναίμακτης Χειρουργικής (SAMNAS)