Το Ισχύον Πλαίσιο Screening για Γυναίκες 65+
Σύμφωνα με τις σύγχρονες κατευθυντήριες οδηγίες (ACOG, USPSTF, Ευρωπαϊκές Κατευθυντήριες 2025), οι γυναίκες μπορούν να διακόψουν το cervical cancer screening μετά τα 65, εφόσον πληρούν συγκεκριμένα κριτήρια.
Αυτό δεν σημαίνει ότι όλες οι γυναίκες άνω των 65 μπορούν να σταματήσουν αυτόματα τον έλεγχο. Η απόφαση είναι εξατομικευμένη και βασίζεται στο ιστορικό screening της κάθε γυναίκας.
Γιατί Δημιουργήθηκε Αυτό το Όριο;
Η λογική πίσω από τη διακοπή screening μετά τα 65 στηρίζεται σε:
- Γυναίκες με ιστορικό επαρκούς screening και αρνητικά αποτελέσματα έχουν εξαιρετικά χαμηλό κίνδυνο για καρκίνο τραχήλου
- Ο καρκίνος τραχήλου αναπτύσσεται αργά – μια νέα HPV λοίμωξη στα 65+ σπάνια εξελίσσεται σε καρκίνο στη διάρκεια ζωής
- Οι περιττές εξετάσεις προκαλούν άγχος και μπορεί να οδηγήσουν σε ψευδώς θετικά αποτελέσματα
Τα 3 Κριτήρια για Διακοπή HPV Screening μετά τα 65
Για να είναι ασφαλής η διακοπή screening, πρέπει να πληρούνται και τα τρία παρακάτω κριτήρια:
| Κριτήριο | Απαίτηση | Σημασία |
|---|---|---|
| 1. Επαρκής ιστορία screening | 3 διαδοχικά αρνητικά Pap tests ΤΑ 10 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΕΤΗ ή 2 αρνητικά co-tests (Pap+HPV) τα 10 τελευταία έτη | Αποδεικνύει σταθερά αρνητικό ιστορικό |
| 2. Αρνητικό τελευταίο αποτέλεσμα | Το πιο πρόσφατο Pap test ή HPV test αρνητικό εντός 5 ετών | Επιβεβαιώνει τρέχουσα ασφάλεια |
| 3. Απουσία ιστορικού αλλοιώσεων | Ποτέ CIN 2, CIN 3, adenocarcinoma in situ, ή καρκίνος τραχήλου | Αποκλείει υψηλού κινδύνου ιστορικό |
- Γυναίκες με ιστορικό CIN 2, CIN 3 ή καρκίνου τραχήλου – συνεχίζουν παρακολούθηση για 20-25 χρόνια
- Ανοσοκατεσταλμένες γυναίκες (HIV, μεταμόσχευση, ανοσοκατασταλτική αγωγή)
- Γυναίκες που εκτέθηκαν σε DES in utero (σπάνιο σήμερα)
- Γυναίκες χωρίς επαρκές ιστορικό screening (δεν έχουν κάνει τακτικά Pap)
Screening μετά Ολική Υστερεκτομή
Η συνέχιση screening μετά υστερεκτομή εξαρτάται από τον λόγο της επέμβασης:
Υστερεκτομή για Καλοήθεις Λόγους (χωρίς ιστορικό CIN/Ca)
Εφόσον αφαιρέθηκε ο τράχηλος (ολική υστερεκτομή) και δεν υπάρχει ιστορικό CIN 2/3 ή καρκίνου, το vaginal cuff cytology (Pap από τον κολπικό θόλο) δεν συνιστάται πλέον μετά από 3 αρνητικές ετήσιες εξετάσεις.
Υστερεκτομή με Διατήρηση Τραχήλου (Subtotal/Partial)
Σε αυτή την περίπτωση ο τράχηλος παραμένει και το Pap test συνεχίζεται κανονικά, ακόμα και μετά τα 65, εφόσον δεν πληρούνται τα κριτήρια ασφαλούς διακοπής.
Σύγκριση Κατευθυντήριων Οδηγιών 2025
Οι κυριότεροι διεθνείς οργανισμοί συμφωνούν σε μεγάλο βαθμό για το HPV screening μετά τα 65, με μικρές διαφορές:
| Οργανισμός | Ηλικία Διακοπής | Κριτήρια | Εξαιρέσεις |
|---|---|---|---|
| USPSTF (ΗΠΑ) | 65 έτη | Επαρκής ιστορία screening + αρνητικά αποτελέσματα | Ανοσοκαταστολή, ιστορικό CIN 2/3 |
| ACOG (ΗΠΑ) | 65 έτη | 3 αρν. Pap ή 2 αρν. co-tests τα τελευταία 10 χρόνια | Ιστορικό αλλοιώσεων υψηλού βαθμού |
| Ευρωπαϊκές Κατευθυντήριες (ESGO) | 60-65 έτη | Αρνητικό ιστορικό screening | Ανοσοκαταστολή, ιστορικό Ca |
| RCOG (Βρετανία – NHS) | 64 έτη | Τελευταίο Pap αρνητικό εντός 5 ετών | Ανοσοκαταστολή |
| Ελληνική Πρακτική | 65 έτη | Κατά USPSTF/ACOG κριτήρια | Εξατομικευμένη αξιολόγηση |
Βήμα-Βήμα Αξιολόγηση στη Vital WomanHood Clinic
Ο Δρ. Δημητρακόπουλος στη Vital WomanHood Clinic Γλυφάδα ακολουθεί συγκεκριμένη διαδικασία για κάθε γυναίκα που πλησιάζει τα 65 και αναρωτιέται αν πρέπει να συνεχίσει screening:
- Πλήρης ανασκόπηση ιστορικού screening: Συγκέντρωση αποτελεσμάτων Pap test των τελευταίων 10 ετών
- Αξιολόγηση κριτηρίων: Ελέγχεται αν πληρούνται και τα 3 κριτήρια ασφαλούς διακοπής
- Ιστορικό αλλοιώσεων: Αναζήτηση τυχόν ιστορικού CIN 2, CIN 3 ή καρκίνου
- Εκτίμηση ανοσολογικής κατάστασης: Φάρμακα, χρόνιες παθήσεις, HIV status
- Γυναικολογική εξέταση: Ακόμα και αν σταματήσει το Pap test, η ετήσια γυναικολογική εξέταση συνεχίζεται
- Ενημέρωση ασθενούς: Πλήρης εξήγηση των κριτηρίων και της λογικής πίσω από την απόφαση
- Γραπτή τεκμηρίωση: Αναγραφή στον ιατρικό φάκελο της αιτιολόγησης διακοπής screening
Κίνδυνοι από Πρόωρη ή Εσφαλμένη Διακοπή Screening
- Καρκίνος τραχήλου μήτρας: Γυναίκες χωρίς επαρκή ιστορία screening παραμένουν σε κίνδυνο ανεξάρτητα ηλικίας
- Νέα HPV λοίμωξη: Νέοι σεξουαλικοί σύντροφοι μετά τα 65 μπορεί να εισαγάγουν νέο HPV
- Λανθάνουσα λοίμωξη: HPV που είχε «κρυφτεί» για χρόνια μπορεί να επανεμφανιστεί με ανοσοκαταστολή
- Ψευδής ασφάλεια: Σταμάτημα screening χωρίς αξιολόγηση δίνει λανθασμένη αίσθηση προστασίας
- Καθυστερημένη ανίχνευση: Ο καρκίνος τραχήλου σε ηλικία 65+ ανακαλύπτεται σε πιο προχωρημένο στάδιο αν δεν γίνεται screening
Τι Συνεχίζεται μετά τη Διακοπή Screening
- Ετήσια γυναικολογική εξέταση: Η κλινική εξέταση συνεχίζεται ανεξάρτητα από Pap test
- Μαστογραφία: Ο έλεγχος μαστού συνεχίζεται κανονικά
- Εξέταση αιδοίου και κόλπου: Ο οπτικός έλεγχος εξωτερικών γεννητικών οργάνων παραμένει
- Άλλα γυναικολογικά θέματα: Εμμηνόπαυση, οστεοπόρωση, ουρολογικά
- Νέα συμπτώματα: Αιμορραγία μετεμμηνοπαυσιακά, κολπική έκκριση – άμεση αξιολόγηση
Η διακοπή screening αφορά μόνο το Pap/HPV test – ΟΧΙ τη γυναικολογική παρακολούθηση συνολικά.
Συχνές Ερωτήσεις για HPV Test μετά τα 65
Συμπέρασμα: Εξατομικευμένη Απόφαση, Όχι Αυτόματη
Η διακοπή HPV screening μετά τα 65 δεν είναι αυτόματη απόφαση – είναι αποτέλεσμα συστηματικής αξιολόγησης ιστορικού και κριτηρίων. Όσες γυναίκες πληρούν τα κριτήρια, δεν χρειάζεται να συνεχίσουν Pap/HPV test. Όσες δεν τα πληρούν, η συνέχιση screening είναι απαραίτητη για την ασφάλειά τους.
Για μια αξιόπιστη αξιολόγηση, ο Δρ. Ιωάννης Κ. Δημητρακόπουλος στη Vital WomanHood Clinic στη Γλυφάδα είναι διαθέσιμος να σας καθοδηγήσει βάσει του ατομικού σας ιατρικού ιστορικού.
📞 Κλείστε το Ραντεβού σας
Δρ. Ιωάννης Κ. Δημητρακόπουλος
Μαιευτήρας – Χειρουργός – Γυναικολόγος | MSc Αισθητική Ιατρική
Vital WomanHood Clinic — Λεωφ. Δημ. Γούναρη 196, Γλυφάδα 16674
Εξειδικευμένη διάγνωση και αντιμετώπιση κονδυλωμάτων & HPV με σύγχρονες μεθόδους.
Ιωάννης Κ. Δημητρακόπουλος
Μαιευτήρας - Χειρουργός - Γυναικολόγος
Μάστερ Αισθητικής Ιατρικής - Αναίμακτης Αισθητικής Γυναικολογίας - Αναγεννητικής Ιατρικής και Αναίμακτης Χειρουργικής
Τηλ.: 210 6716126 Κιν.: 6985 64 64 10 e-mail ikdmd@hotmail.com
Ιατρείο: Λεωφ. Δημητρίου Γούναρη 196 Γλυφάδα Τ.Κ. 166 74
Εξατομικευμένη εφαρμογή πρωτοποριακών ιατρικών τεχνικών στην υπηρεσία της σύγχρονης γυναίκας.
Γυναικολογία - Μαιευτική - Εξατομικευμένη Διερεύνηση και Αντιμετώπιση Ανδρικής και Γυναικείας Υπογονιμότητας - Υποβοηθούμενη Αναπαραγωγή -Επιγενετική - Εφαρμοσμένη Γυναικολογική Βιοχημεία – Ενδοκρινολογία - Μικροθρεπτική και Ιατρική Διατροφή στην Κύηση, την Υπογονιμότητα και τη Γυναικολογία - Συνεργάτης Μαιευτηρίων "Μητέρα" και "Λητώ" -
Μέλος της Εταιρίας Αισθητικής Ιατρικής και Αναίμακτης Χειρουργικής (SAMNAS)
