Τι Είναι το HPV Self-Sampling
Το self-sampling είναι μια εύκολη, ανώδυνη και διακριτική διαδικασία όπου η γυναίκα συλλέγει η ίδια κολπικό δείγμα στο σπίτι, με ειδικό kit. Το δείγμα αποστέλλεται σε εργαστήριο για HPV ανάλυση.
Συστατικά του Kit
- Στείρα βούρτσα δειγματοληψίας (παρόμοια με Pap).
- Σωληνάριο μεταφοράς με συντηρητικό μέσο.
- Οδηγίες χρήσης με εικόνες.
- Φάκελος επιστροφής για το εργαστήριο.
- Φόρμα στοιχείων ασθενούς.
Επιστημονική Τεκμηρίωση
| Μελέτη/Φορέας | Εύρημα |
|---|---|
| WHO 2021 | Σύσταση χρήσης ως ισοδύναμο με κλινική λήψη |
| Arbyn et al. (2018, Meta-analysis) | Ευαισθησία 91-96% για CIN2+ με PCR/HPV typing |
| Polman et al. (2019) | Παρόμοια αξιοπιστία με κλινικά λαμβανόμενα δείγματα |
| NHS UK (Pilot 2023) | 15% αύξηση συμμετοχής σε screening προγράμματα |
| Australia program | Υιοθέτηση από Ιούλιο 2022 ως επίσημη επιλογή |
Πλεονεκτήματα
- Διακριτικότητα: Καμία γυναικολογική εξέταση.
- Ευκολία: Στο σπίτι, οποιαδήποτε ώρα.
- Χρονοεξοικονόμηση: Όχι ραντεβού, αναμονές.
- Άνεση: Ιδανικό για όσες αισθάνονται άβολα στην εξέταση.
- Πρόσβαση: Σε γυναίκες σε απομακρυσμένες περιοχές.
- Αυξάνει τη συμμετοχή σε προληπτικό έλεγχο.
- Κόστος: Συχνά χαμηλότερο από κλινική εξέταση.
Σε Ποιες Συστήνεται
- Γυναίκες που δεν έχουν κάνει Pap τα τελευταία 5 χρόνια.
- Γυναίκες με άγχος γυναικολογικής εξέτασης.
- Άτομα LGBTQ+ που αισθάνονται άβολα.
- Γυναίκες σε απομακρυσμένες περιοχές.
- Όσες έχουν δυσκολίες κινητικότητας.
- Γυναίκες με ιστορικό σεξουαλικού τραύματος.
- Όσες θέλουν συμπληρωματικό έλεγχο ανάμεσα σε Pap.
Σε Ποιες ΔΕΝ Συστήνεται
- Υπάρχουν συμπτώματα (αιμορραγία, πόνος, εκκρίσεις).
- Ιστορικό HSIL/CIN 2+ τελευταία 5 χρόνια.
- Σε εγκυμοσύνη.
- Στην εμμηνόπαυση με ξηρότητα/ατροφία.
- Σε ανοσοκατασταλμένες ασθενείς (HIV, μεταμόσχευση).
- Σε επαφική αιμορραγία.
- Σε ορατές βλάβες ή κονδυλώματα.
Βήμα-Βήμα Πώς Γίνεται
- Παραγγελία kit: Από εργαστήριο, φαρμακείο, ή online.
- Χρόνος εξέτασης: Όχι την περίοδο. Καλύτερα μέσα στον κύκλο.
- Πλύσιμο χεριών: Καλά με σαπούνι.
- Άνοιγμα συσκευασίας: Σε καθαρή επιφάνεια.
- Άνετη θέση: Όρθια με ένα πόδι σε καρέκλα, ή ξαπλωμένη.
- Εισαγωγή βούρτσας στον κόλπο: 5-7 cm — ελεύθερη κίνηση.
- Περιστροφή: 5-7 πλήρεις στροφές με ήπια πίεση.
- Αφαίρεση και τοποθέτηση στο σωληνάριο μεταφοράς.
- Σφράγισμα και ετικέτα: Με στοιχεία (όνομα, ημερομηνία).
- Αποστολή: Με τον προπληρωμένο φάκελο στο εργαστήριο.
- Αναμονή αποτελεσμάτων: 7-14 ημέρες.
Αποτελέσματα & Επόμενα Βήματα
| Αποτέλεσμα | Σύσταση |
|---|---|
| HPV αρνητικό | Επανέλεγχος σε 3-5 χρόνια |
| HPV+ (όχι 16/18) | Pap test + κλινική εξέταση εντός 3 μηνών |
| HPV 16 ή 18 θετικό | Άμεση κολποσκόπηση |
| Μη αξιολογήσιμο | Επανάληψη ή κλινική λήψη |
Περιορισμοί & Προσοχή
- Δεν αντικαθιστά πλήρως την κλινική εξέταση και Pap test.
- Ποσοστό μη ικανοποιητικού δείγματος: 2-5%.
- Δεν αξιολογεί κυτταρικές αλλοιώσεις (μόνο HPV DNA).
- Σε θετικό αποτέλεσμα, απαιτείται κλινική παρακολούθηση.
- Πρέπει να συμπληρώνεται με κλινική επίσκεψη σε ορισμένα χρονικά σημεία.
Αξιοπιστία Πραγματικού Κόσμου
Σε μελέτες πραγματικού κόσμου, το self-sampling με PCR/HPV Typing:
- Έχει ευαισθησία 91-96% για CIN2+.
- Ειδικότητα 88-92%.
- Συγκρίσιμο με κλινική λήψη όταν χρησιμοποιείται PCR-based HPV test.
Διαθεσιμότητα στην Ελλάδα
Στην Ελλάδα, το HPV self-sampling είναι διαθέσιμο μέσω:
- Ιδιωτικών εργαστηρίων με αποστολή kit στο σπίτι.
- Σε συγκεκριμένα φαρμακεία.
- Σε γυναικολογικά ιατρεία που υποστηρίζουν την υπηρεσία.
Συχνές Ερωτήσεις
❓ Είναι το self-sampling ισοδύναμο με Pap test;
Όχι ακριβώς. Είναι ισοδύναμο για HPV detection, αλλά δεν αξιολογεί κυτταρικές αλλοιώσεις (το Pap αξιολογεί).
❓ Πονάει η διαδικασία;
Όχι. Είναι ανώδυνη — η βούρτσα είναι μαλακή και δεν προκαλεί τραυματισμό.
❓ Μπορώ να κάνω self-sampling κατά την εγκυμοσύνη;
Όχι — σε εγκυμοσύνη συστήνεται κλινική παρακολούθηση από γιατρό.
❓ Είναι αξιόπιστο όσο η κλινική εξέταση;
Ναι, για HPV ανίχνευση. Ευαισθησία >90%. Δεν αντικαθιστά πλήρως την κλινική παρακολούθηση.
❓ Πόσο κοστίζει;
Στην Ελλάδα από 40-90€ ανάλογα με το εργαστήριο και το είδος ανάλυσης.
❓ Πότε να αποφύγω το self-sampling;
Όταν υπάρχει αιμορραγία, εγκυμοσύνη, εμμηνόπαυση με ατροφία, συμπτώματα ή πρόσφατο ιστορικό HSIL.
Συμπέρασμα
Το HPV self-sampling είναι μια επιστημονικά τεκμηριωμένη, εύκολη και διακριτική μέθοδος για ανίχνευση HPV. Δεν αντικαθιστά πλήρως την κλινική παρακολούθηση, αλλά αποτελεί εξαιρετική επιλογή για συγκεκριμένες κατηγορίες γυναικών. Στο Vital WomanHood Clinic υποστηρίζουμε το self-sampling ως συμπληρωματικό εργαλείο πρόληψης.
📞 Ενδιαφέρεστε για HPV Self-Sampling; Ενημερωθείτε
Δρ. Ιωάννης Κ. Δημητρακόπουλος
Μαιευτήρας – Χειρουργός – Γυναικολόγος | MSc Αισθητική Ιατρική
Vital WomanHood Clinic — Λεωφ. Δημ. Γούναρη 196, Γλυφάδα 16674
📞 210 6716126 | 📱 6985 646 410
Ιωάννης Κ. Δημητρακόπουλος
Μαιευτήρας - Χειρουργός - Γυναικολόγος
Μάστερ Αισθητικής Ιατρικής - Αναίμακτης Αισθητικής Γυναικολογίας - Αναγεννητικής Ιατρικής και Αναίμακτης Χειρουργικής
Τηλ.: 210 6716126 Κιν.: 6985 64 64 10 e-mail ikdmd@hotmail.com
Ιατρείο: Λεωφ. Δημητρίου Γούναρη 196 Γλυφάδα Τ.Κ. 166 74
Εξατομικευμένη εφαρμογή πρωτοποριακών ιατρικών τεχνικών στην υπηρεσία της σύγχρονης γυναίκας.
Γυναικολογία - Μαιευτική - Εξατομικευμένη Διερεύνηση και Αντιμετώπιση Ανδρικής και Γυναικείας Υπογονιμότητας - Υποβοηθούμενη Αναπαραγωγή -Επιγενετική - Εφαρμοσμένη Γυναικολογική Βιοχημεία – Ενδοκρινολογία - Μικροθρεπτική και Ιατρική Διατροφή στην Κύηση, την Υπογονιμότητα και τη Γυναικολογία - Συνεργάτης Μαιευτηρίων "Μητέρα" και "Λητώ" -
Μέλος της Εταιρίας Αισθητικής Ιατρικής και Αναίμακτης Χειρουργικής (SAMNAS)
