Pap Test & HPV: Πότε, Πώς και Γιατί είναι Κρίσιμο

Ο Δρ. Ιωάννης Κ. Δημητρακόπουλος, Μαιευτήρας – Χειρουργός – Γυναικολόγος στη Vital WomanHood Clinic Γλυφάδας, υπογραμμίζει: «Το Pap test (τεστ Παπανικολάου) είναι η ράχη της πρόληψης του καρκίνου τραχήλου. Μαζί με το HPV test, αποτελούν το ισχυρότερο διαγνωστικό εργαλείο που έχουμε στη διάθεσή μας. Κάθε γυναίκα πρέπει να τα γνωρίζει.»

Εισαγωγή: Το Pap Test Αλλάζει Ζωές

Σήμερα, το Pap test συνδυάζεται συχνά με το HPV test για ακόμα μεγαλύτερη αξιοπιστία — αυτός ο συνδυασμός αποκαλείται co-test ή dual testing. Μαζί, ανιχνεύουν τόσο τις κυτταρικές αλλαγές (Pap) όσο και την παρουσία του ιού HPV (HPV test) με ακρίβεια που ξεπερνά το 99%.

Σε αυτό το άρθρο θα εξηγήσουμε τι είναι ακριβώς το Pap test, πώς γίνεται, τι σημαίνουν τα αποτελέσματά του, και πώς συνδυάζεται με τον HPV έλεγχο για τη βέλτιστη πρόληψη.

Τι είναι το Pap Test & Πώς Γίνεται

Η Επιστήμη πίσω από το Pap Test

Κυτταρολογία: Το Pap test είναι μια κυτταρολογική εξέταση. Συλλέγονται κύτταρα από την επιφάνεια του τραχήλου και τον ενδοτραχηλικό σωλήνα και εξετάζονται στο μικροσκόπιο από ειδικευμένο κυτταρολόγο. Έτσι εντοπίζονται κύτταρα που έχουν αλλοιωθεί από HPV ή εμφανίζουν δυσπλαστικές αλλαγές που μπορεί να εξελιχθούν σε καρκίνο.

Liquid-Based Cytology (LBC): Η σύγχρονη μέθοδος — που χρησιμοποιείται στη Vital WomanHood Clinic — διαφέρει από την παλιά μέθοδο smear. Τα κύτταρα τοποθετούνται σε ειδικό υγρό μέσο, που διαχωρίζει τα κύτταρα από αίμα και βλέννη, δίνοντας πιο καθαρή, αξιόπιστη εικόνα. Επίσης επιτρέπει να γίνει HPV test από το ίδιο δείγμα.

Η Διαδικασία Βήμα Βήμα

Η εξέταση διαρκεί μόλις 2-5 λεπτά:

1. Εισαγωγή κολπικού κατοπτρίδιου (speculum)
2. Χρήση ειδικής βούρτσας (cytobrush) για λήψη κυττάρων από τον τράχηλο και τον ενδοτραχηλικό σωλήνα
3. Τοποθέτηση δείγματος σε φιαλίδιο υγρού μέσου (LBC) ή σε πλακίδιο (conventional Pap)
4. Αποστολή δείγματος στο εργαστήριο
5. Αποτελέσματα σε 5-7 εργάσιμες ημέρες

Ερμηνεία Αποτελεσμάτων Pap Test (Bethesda 2014)

NILM: Negative for Intraepithelial Lesion or Malignancy — φυσιολογικό αποτέλεσμα. Επανέλεγχος σύμφωνα με τις κατευθυντήριες οδηγίες.

ASCUS: Atypical Squamous Cells of Undetermined Significance — ατυπικά πλακώδη κύτταρα αόριστης σημασίας. Απαιτεί HPV test ή επανέλεγχο σε 1 χρόνο.

LSIL: Low-Grade Squamous Intraepithelial Lesion — ήπια αλλοίωση. Σε γυναίκες >25 ετών, συστήνεται κολποσκόπηση.

HSIL: High-Grade Squamous Intraepithelial Lesion — σοβαρή αλλοίωση. Άμεση κολποσκόπηση απαραίτητη.

ASC-H: Ατυπικά κύτταρα που δεν αποκλείουν HSIL. Άμεση κολποσκόπηση.

AGC: Atypical Glandular Cells — ατυπικά αδενικά κύτταρα. Απαιτεί εκτεταμένη διερεύνηση.

📊 Pap Test vs HPV Test: Τι Επιλέγω;

🎯 Βήμα-Βήμα: Πρόγραμμα Pap Test & HPV Ανά Ηλικία

Pap test μόνο κάθε 3 χρόνια. HPV test δεν συστήνεται ρουτίνας — σε αυτή την ηλικία οι μολύνσεις είναι συχνά παροδικές και ο οργανισμός τις αντιμετωπίζει μόνος του. Αποφύγετε υπερβολικές εξετάσεις που μπορεί να οδηγήσουν σε περιττές παρεμβάσεις.

Pap test κάθε 3 χρόνια ή primary HPV test κάθε 5 χρόνια (σε χώρες που το προτείνουν ως πρώτη γραμμή). Αν το HPV test είναι θετικό αλλά ο Pap φυσιολογικός, επανέλεγχος σε 1 χρόνο.

Co-test (Pap + HPV) κάθε 5 χρόνια — η πιο αξιόπιστη και ολοκληρωμένη επιλογή. Εναλλακτικά: Pap test μόνο κάθε 3 χρόνια ή HPV test μόνο κάθε 5 χρόνια.

Διακοπή ελέγχου είναι δυνατή αν: τελευταία 3 Pap tests ήταν φυσιολογικά, ή 2 Co-tests φυσιολογικά στα τελευταία 10 χρόνια, και καμία ιστορία CIN 2+ τα τελευταία 20 χρόνια. Απαιτείται επιβεβαίωση από γιατρό.

HIV+ γυναίκες: Pap test κάθε 1 χρόνο για πρώτα 3 χρόνια μετά διάγνωση, μετά κάθε 3 χρόνια αν φυσιολογικό. Ανοσοκατεσταλμένες: συχνότερος έλεγχος ανά περίπτωση. Εγκυμοσύνη: Pap test μπορεί να γίνει κανονικά.

⚠️ Αιτίες Ψευδώς Παθολογικών ή Ψευδώς Αρνητικών Αποτελεσμάτων

Λόγοι ψευδώς παθολογικών (false positive) αποτελεσμάτων: Φλεγμονή ή λοίμωξη (π.χ. Trichomonas, Candida), ατροφία μετεμμηνοπαυσιακή, κολπική ξηρότητα, πρόσφατη σεξουαλική επαφή ή κολπική πλύση πριν την εξέταση.

Λόγοι ψευδώς αρνητικών (false negative) αποτελεσμάτων: Ανεπαρκές δείγμα (δεν ελήφθησαν αρκετά κύτταρα), εμμηνορρυσία κατά την εξέταση, σφάλμα εργαστηρίου (σπάνιο με σύγχρονες μεθόδους). Γι’ αυτό η τακτική επανάληψη του test είναι σημαντική.

Πώς να εξασφαλίσετε το καλύτερο δείγμα: Αποφύγετε κολπικές πλύσεις, σεξουαλική επαφή και κολπικά φάρμακα 48 ώρες πριν. Η εξέταση να μην γίνει κατά την εμμηνορρυσία. Ενημερώστε τον γιατρό αν χρησιμοποιείτε τοπικά οιστρογόνα.

❓ Συχνές Ερωτήσεις για το Pap Test

Ε: Πόσο χρόνο διαρκεί το Pap test;
Α: Η λήψη δείγματος διαρκεί μόλις 30-60 δευτερόλεπτα. Η συνολική επίσκεψη στο ιατρείο, συμπεριλαμβανομένης της γυναικολογικής εξέτασης, διαρκεί 15-30 λεπτά.

Ε: Πονάει το Pap test;
Α: Για τις περισσότερες γυναίκες, η εξέταση είναι ήπια δυσάρεστη αλλά όχι επώδυνη. Ορισμένες μπορεί να νιώσουν ελαφρά πίεση ή ανακαλυφθεί ευαισθησία αν υπάρχει φλεγμονή. Η χαλάρωση και η επικοινωνία με τον γιατρό βοηθά σημαντικά.

Ε: Μπορεί να γίνει Pap test ενώ έχω εμμηνορρυσία;
Α: Ιδανικά αποφύγετε τις ημέρες εμμηνορρυσίας — το αίμα μπορεί να επηρεάσει την ποιότητα του δείγματος. Εάν η αιμορραγία είναι πολύ ήπια ή αν υπάρχει επείγουσα ανάγκη, μπορεί να γίνει, αλλά καλό είναι να ενημερώσετε τον γιατρό.

Ε: Πρέπει να κάνω Pap test αν έχω εμβολιαστεί κατά HPV;
Α: Ναι, απολύτως. Το εμβόλιο δεν καλύπτει όλους τους ογκογόνους τύπους HPV και δεν παρέχει 100% προστασία. Ο γυναικολογικός έλεγχος παραμένει απαραίτητος για όλες τις γυναίκες, ανεξαρτήτως εμβολιασμού.

Ε: Τι σημαίνει «ανεπαρκές δείγμα» στα αποτελέσματα Pap test;
Α: Σημαίνει ότι το εργαστήριο δεν είχε αρκετά κύτταρα για αξιόπιστη αξιολόγηση — συνήθως λόγω ατροφίας, φλεγμονής ή τεχνικού ζητήματος. Δεν υποδηλώνει πρόβλημα υγείας. Ο γιατρός θα ζητήσει επανάληψη σε 3-6 μήνες.

✅ Συμπεράσματα

Στη Vital WomanHood Clinic του Δρ. Ιωάννη Κ. Δημητρακόπουλου στη Γλυφάδα, χρησιμοποιούμε την πιο σύγχρονη μέθοδο (Liquid-Based Cytology) με δυνατότητα co-testing, για να έχετε την ακριβέστερη δυνατή αξιολόγηση.

📞 Κλείστε το Ραντεβού σας

• 📍 Διεύθυνση: Λεωφ. Δημητρίου Γούναρη 196, Γλυφάδα 166 74
• 📞 Τηλέφωνο: 210 6716126
• 📱 Κινητό: 6985 64 64 10
• 🌐 Website: dr-dimitrakopoulos.com

Ένα απλό τεστ μπορεί να αλλάξει τα πάντα. Η Vital WomanHood Clinic σας περιμένει.