Γονόρροια (Gonorrhea): Πλήρης Οδηγός Συμπτωμάτων, Διάγνωσης & Θεραπείας

🔬 Τι Είναι η Γονόρροια;

Η γονόρροια (gonorrhea) είναι μία από τις πιο συχνές σεξουαλικώς μεταδιδόμενες λοιμώξεις (ΣΜΝ) παγκοσμίως, προκαλούμενη από το βακτήριο Neisseria gonorrhoeae. Μολύνει το ουρογεννητικό σύστημα, τον ορθό, το λαιμό και σπανιότερα τα μάτια, προκαλώντας σοβαρές επιπλοκές αν δεν αντιμετωπιστεί έγκαιρα.

🦠 Μετάδοση της Γονόρροιας

Τρόποι Μετάδοσης

Η γονόρροια μεταδίδεται μέσω:

• ✅ Κολπική επαφή (πιο συχνός τρόπος)
• ✅ Πρωκτική επαφή
• ✅ Στοματική επαφή (προκαλεί φαρυγγίτιδα)
• ✅ Κάθετη μετάδοση (από μητέρα σε νεογνό κατά τον τοκετό)
• ❌ Δεν μεταδίδεται από τουαλέτες, πισίνες ή κοινά αντικείμενα

Παράγοντες Κινδύνου

• Πολλαπλοί σεξουαλικοί σύντροφοι
• Μη χρήση προφυλακτικού
• Νεαρή ηλικία (<25 ετών)
• Ιστορικό άλλων ΣΜΝ
• Χρήση ουσιών/αλκοόλ

🩺 Συμπτώματα της Γονόρροιας

Συμπτώματα στις Γυναίκες

Όταν υπάρχουν συμπτώματα (2-14 ημέρες μετά τη μόλυνση):

• 💧 Αυξημένες κολπικές εκκρίσεις (πρασινωπές, κιτρινωπές, πυώδεις)
• 🔥 Δυσουρία (καψαλάδα κατά την ούρηση)
• ❌ Κολπική αιμορραγία μεταξύ των περιόδων ή μετά από σεξ
• 🩹 Πόνος στο κάτω μέρος της κοιλιάς
• 😣 Πόνος κατά τη σεξουαλική επαφή
• 🌡️ Πυρετός (αν υπάρχει PID)

Συμπτώματα στους Άνδρες

Οι άνδρες συνήθως εμφανίζουν συμπτώματα (90%), αλλά 10% είναι ασυμπτωματικοί:

• 💧 Πυώδης έκκριση από την ουρήθρα (λευκή, κίτρινη ή πράσινη)
• 🔥 Δυσουρία και καψαλάδα
• 😣 Πόνος ή πρήξιμο των όρχεων
• 🩹 Ουρηθρίτιδα

Εξωγεννητικές Εκδηλώσεις

• Πρωκτική γονόρροια: Πόνος, έκκριση, αιμορραγία (ή ασυμπτωματική)
• Φαρυγγική γονόρροια: Πονόλαιμος (συχνά ασυμπτωματική)
• Οφθαλμική γονόρροια: Επιπεφυκίτιδα, έκκριση (κυρίως σε νεογνά)

🔬 Διάγνωση της Γονόρροιας

Εργαστηριακές Εξετάσεις

1. NAAT (Nucleic Acid Amplification Tests) – ΧΡΥΣΟΣ ΠΡΟΤΥΠΟ

• ✅ Ευαισθησία: 95-99%
• ✅ Ειδικότητα: 99%
• ✅ Ανίχνευση γενετικού υλικού (DNA/RNA)
• ✅ Μπορεί να γίνει σε ούρα, ενδοτραχηλικό/ουρηθρικό δείγμα, πρωκτικό/φαρυγγικό δείγμα
• ⏱️ Χρόνος αποτελέσματος: 24-48 ώρες

2. Καλλιέργεια (Culture)

• Χρησιμοποιείται για έλεγχο ανθεκτικότητας σε αντιβιοτικά
• Ευαισθησία: 80-95%
• ⏱️ Χρόνος: 2-7 ημέρες

3. Gram Stain (Χρώση Gram)

• Γρήγορη μέθοδος (15-30 λεπτά)
• Καλή ευαισθησία σε άνδρες (90-95%), χαμηλή σε γυναίκες (50-70%)
• Ανίχνευση gram-αρνητικών διπλοκόκκων

💊 Θεραπεία της Γονόρροιας

Πρώτης Γραμμής Θεραπεία (2024)

Εναλλακτικές Θεραπείες

1. Σε αλλεργία στις κεφαλοσπορίνες:

• Gentamicin 240 mg IM + Azithromycin 2 g PO (μία δόση)

2. Για φαρυγγική γονόρροια:

• Ceftriaxone 500 mg IM (πιο αποτελεσματικό από peroralia)

3. Για οφθαλμική γονόρροια:

• Ceftriaxone 1 g IM (μία δόση)
• Πλύσιμο ματιού με φυσιολογικό ορό

Συνυπάρχουσα Λοίμωξη με Χλαμύδια

Σε 30-50% των κρουσμάτων γονόρροιας υπάρχει συν-λοίμωξη με Chlamydia trachomatis:

• Ceftriaxone 500 mg IM (μία δόση)
• +
• Doxycycline 100 mg PO x2/ημέρα για 7 ημέρες

Θεραπεία Συντρόφου

• ✅ Expedited Partner Therapy (EPT): Θεραπεία συντρόφου χωρίς εξέταση
• ✅ Όλοι οι σύντροφοι των τελευταίων 60 ημερών πρέπει να ελεγχθούν/θεραπευτούν
• ❌ Αποχή από σεξουαλικές επαφές για 7 ημέρες μετά τη θεραπεία

Παρακολούθηση

• Test of Cure: 7-14 ημέρες μετά τη θεραπεία (φαρυγγική/πρωκτική γονόρροια)
• Re-screening: 3 μήνες μετά τη θεραπεία (κίνδυνος επαναλοίμωξης 10-20%)

⚠️ Επιπλοκές της Γονόρροιας

Επιπλοκές στις Γυναίκες

1. Πυελική Φλεγμονώδης Νόσος (PID)

• Εμφανίζεται σε 10-15% των γυναικών με μη θεραπευμένη γονόρροια
• Συμπτώματα: Κοιλιακός πόνος, πυρετός, αυξημένες εκκρίσεις
• Απαιτεί άμεση θεραπεία με IV/PO αντιβιοτικά

2. Στειρότητα

• Κίνδυνος μετά από PID: 10-15% (1 επεισόδιο), 30-40% (2+ επεισόδια)
• Οφείλεται σε ουλές στις σάλπιγγες

3. Εξωμήτρια Κύηση

• Αυξημένος κίνδυνος x6-10 μετά από PID

4. Χρόνιος Πυελικός Πόνος

• Εμφανίζεται σε 20% των γυναικών μετά από PID

Επιπλοκές στους Άνδρες

• Επιδιδυμίτιδα: Πόνος/πρήξιμο όρχεων
• Προστατίτιδα: Σπάνια επιπλοκή
• Στείρωση: Σπάνια, αλλά δυνατή

Συστηματικές Επιπλοκές

Διαδεδομένη Γονοκοκκική Λοίμωξη (DGI)

• Εμφανίζεται σε 0.5-3% των κρουσμάτων
• Συμπτώματα: Πυρετός, αρθρίτιδα, δερματικές βλάβες
• Απαιτεί ενδοφλέβια θεραπεία

Γονόρροια στην Εγκυμοσύνη

• Κίνδυνος πρόωρου τοκετού, χοριοαμνιονίτιδας
• Νεογνική οφθαλμική γονόρροια (πρόληψη με erythromycin αλοιφή)
• Θεραπεία: Ceftriaxone 500 mg IM (ασφαλής στην εγκυμοσύνη)

🛡️ Πρόληψη της Γονόρροιας

Μέθοδοι Πρόληψης

• ✅ Προφυλακτικό: Μείωση κινδύνου ~85-90%
• ✅ Αποχή: 100% προστασία
• ✅ Μονογαμική σχέση: Με έλεγχο και των δύο συντρόφων
• ✅ Τακτικός έλεγχος: Κάθε 3-12 μήνες ανάλογα με τον κίνδυνο
• ✅ Άμεση θεραπεία: Αποφυγή επιπλοκών και μετάδοσης
• ❌ Δεν υπάρχει εμβόλιο για τη γονόρροια (ακόμα)

Ανθεκτικότητα στα Αντιβιοτικά

❓ Συχνές Ερωτήσεις (FAQ)

1. Μπορώ να έχω γονόρροια χωρίς συμπτώματα;

Ναι. 50-80% των γυναικών και 10% των ανδρών είναι ασυμπτωματικοί, αλλά παραμένουν μεταδοτικοί. Γι’ αυτό ο τακτικός έλεγχος είναι απαραίτητος.

2. Πόσο καιρό μετά την έκθεση πρέπει να κάνω τεστ;

Τα NAAT tests ανιχνεύουν τη γονόρροια από 2-7 ημέρες μετά την έκθεση. Συνιστάται έλεγχος 2 εβδομάδες μετά για μεγαλύτερη ακρίβεια.

3. Θα έχω ανοσία μετά τη θεραπεία;

Όχι. Μπορείτε να επαναμολυνθείτε αμέσως. Ο κίνδυνος επαναλοίμωξης είναι 10-20% εντός 3 μηνών.

4. Η γονόρροια επηρεάζει την εγκυμοσύνη;

Ναι. Μπορεί να προκαλέσει στειρότητα (μέσω PID), εξωμήτρια κύηση, πρόωρο τοκετό και νεογνικές επιπλοκές. Γι’ αυτό όλες οι έγκυες ελέγχονται.

5. Μπορώ να λάβω θεραπεία ενώ είμαι έγκυος;

Ναι. Το Ceftriaxone είναι ασφαλές στην εγκυμοσύνη και αποτελεί τη θεραπεία επιλογής.

🩺 Πότε Να Επισκεφτείτε Γιατρό

Επισκεφτείτε άμεσα γυναικολόγο αν:

• ✅ Έχετε αυξημένες ή ασυνήθιστες εκκρίσεις
• ✅ Αισθάνεστε καψαλάδα κατά την ούρηση
• ✅ Έχετε κοιλιακό πόνο ή πυρετό
• ✅ Είχατε ανασφαλή σεξουαλική επαφή
• ✅ Ο σύντροφός σας διαγνώστηκε με ΣΜΝ
• ✅ Έχετε πολλαπλούς συντρόφους και δεν έχετε ελεγχθεί πρόσφατα