Γυναικολογική Πρόληψη: Ποιες Εξετάσεις & Πότε — Πλήρης Οδηγός

21–29 ετών: τεστ Pap κάθε 3 χρόνια, γυναικολογική εξέταση ετησίως. 30–65 ετών: Pap + HPV-test κάθε 5 χρόνια (ή Pap μόνο κάθε 3), υπέρηχος ετησίως, μαστογραφία από 40–45 (ετησίως). 65+: αξιολόγηση εξατομικευμένα, ετήσιος έλεγχος μαστού, οστεοδενσιτομετρία.

Pap μόνο: κάθε 3 χρόνια (21–65 ετών). Co-testing (Pap + HPV): κάθε 5 χρόνια (30–65 ετών). HPV primary testing: κάθε 5 χρόνια (25–65 ετών) — νέα σύσταση που υιοθετείται. Σε ειδικές περιπτώσεις (ιστορικό αλλοιώσεων, ανοσοκαταστολή) η συχνότητα αυξάνεται.

Ο ετήσιος διακολπικός υπέρηχος αξιολογεί: ωοθήκες (κύστεις, μέγεθος), μήτρα (μυώματα, ενδομήτριο), σάλπιγγες και πύελο. Η ενδομητρική γραμμή (πάχος ενδομητρίου) είναι σημαντική στην εμμηνόπαυση για έγκαιρη ανίχνευση υπερπλασίας ή καρκίνου.

Στην Ελλάδα, η μαστογραφία για μέσου κινδύνου γυναίκες συνιστάται κάθε 2 χρόνια από τα 50–74 έτη (ΕΣΥ). Πολλοί γυναικολόγοι συστήνουν ετήσια μαστογραφία από τα 40 και υπερηχογράφημα μαστών. Γυναίκες με οικογενειακό ιστορικό BRCA ξεκινούν νωρίτερα.

Απολύτως, και είναι ιδιαίτερα σημαντικός. Μετά την εμμηνόπαυση αυξάνεται ο κίνδυνος καρκίνου ενδομητρίου, ωοθηκών και μαστού. Συνιστάται ετήσιος γυναικολογικός έλεγχος που περιλαμβάνει υπέρηχο, εξέταση μαστών, οστεοδενσιτομετρία και αξιολόγηση καρδιαγγειακού κινδύνου.

Ο εμβολιασμός HPV δεν αντικαθιστά το τεστ Παπανικολάου ή το HPV-test. Γυναίκες που έχουν εμβολιαστεί πρέπει να συνεχίζουν τον τακτικό έλεγχο, καθώς το εμβόλιο δεν καλύπτει όλους τους HPV τύπους. Ο συνδυασμός εμβολιασμού + τακτικού ελέγχου παρέχει μέγιστη προστασία.