Τι Είναι το Pap Test
Το Pap test (τεστ Παπανικολάου) είναι μια απλή, ανώδυνη εξέταση που συλλέγει κύτταρα από τον τράχηλο της μήτρας και τον κόλπο, τα οποία εξετάζονται μικροσκοπικά για ανίχνευση ανωμαλιών. Αναπτύχθηκε από τον Έλληνα γιατρό Γεώργιο Παπανικολάου τη δεκαετία του 1940 και έχει μειώσει δραστικά τη θνησιμότητα από καρκίνο τραχήλου.
Εντοπίζει αλλαγές στα κύτταρα πριν γίνουν καρκίνος, επιτρέποντας έγκαιρη παρέμβαση και αποφυγή της εξέλιξης σε διηθητικό καρκίνο.
Conventional Pap Test vs Liquid Based Cytology — Διαφορές
| Χαρακτηριστικό | Conventional Pap Test | Liquid Based Cytology (LBC) |
|---|---|---|
| Τεχνική | Άμεση επάλειψη σε πλακάκι | Κύτταρα διαλύονται σε υγρό μέσο |
| Ευαισθησία | 60–70% | 70–90% |
| Μη ικανοποιητικά δείγματα | ~5% | <1% |
| HPV co-testing | Δεν μπορεί | Ναι, από το ίδιο δείγμα |
| Χρόνος αποτελέσματος | 7–14 ημέρες | 7–14 ημέρες (ίδιο) |
| Κόστος | Χαμηλότερο | Υψηλότερο (~€20–40 επιπλέον) |
| Διαθεσιμότητα | Παντού | Μεγάλα κέντρα / Ιδιωτικά ιατρεία |
Πώς Γίνεται η Λήψη Pap Test
- Τοποθέτηση αναλυτή: Ο γιατρός εισάγει αναλυτή για να αποκαλύψει τον τράχηλο. Η διαδικασία είναι ίδια με τη γυναικολογική εξέταση.
- Δειγματοληψία: Με ειδική βούρτσα (cervical brush / spatula) λαμβάνονται κύτταρα από τον ενδοτράχηλο και το ενδοτραχηλικό επιθήλιο.
- Μεταφορά δείγματος: Για LBC, η βούρτσα τοποθετείται σε φιαλίδιο με υγρό μέσο. Για conventional, γίνεται άμεση επάλειψη σε πλακάκι.
- Αποστολή στο εργαστήριο: Το δείγμα αναλύεται κυτταρολογικά από εξειδικευμένο παθολογοανατόμο ή κυτταρολόγο.
Ερμηνεία Αποτελεσμάτων Pap Test
| Αποτέλεσμα | Σημασία | Συχνότητα |
|---|---|---|
| NILM (Negative for Intraepithelial Lesion or Malignancy) | Φυσιολογικό — δεν υπάρχουν ανώμαλα κύτταρα | ~85% εξετάσεων |
| ASCUS (Atypical Squamous Cells of Undetermined Significance) | Ατυπικά πλακώδη κύτταρα αδιευκρίνιστης σημασίας | ~5% |
| ASC-H (Atypical Squamous Cells, cannot exclude HSIL) | Ατυπικά κύτταρα, δεν αποκλείεται HSIL | <1% |
| LSIL (Low Grade Squamous Intraepithelial Lesion) | Χαμηλού βαθμού πλακώδης ενδοεπιθηλιακή βλάβη (CIN 1) | ~2% |
| HSIL (High Grade Squamous Intraepithelial Lesion) | Υψηλού βαθμού βλάβη (CIN 2–3) | ~1% |
| AGC (Atypical Glandular Cells) | Ατυπικά αδενικά κύτταρα — σοβαρό εύρημα | <0.5% |
| Καρκίνωμα | Κύτταρα συμβατά με καρκίνο | <0.1% |
Τι Κάνουμε με Κάθε Αποτέλεσμα
| Αποτέλεσμα | Επόμενο Βήμα | Χρονοδιάγραμμα |
|---|---|---|
| NILM | Τακτικός έλεγχος | Pap ανά 3 χρόνια (ή Pap+HPV ανά 5 χρόνια) |
| ASCUS + HPV αρνητικό | Επαναλήψη Pap | Σε 3 χρόνια |
| ASCUS + HPV θετικό | Κολποσκόπηση | Εντός 3 μηνών |
| LSIL | Κολποσκόπηση | Εντός 3–6 μηνών |
| ASC-H | Κολποσκόπηση | Άμεσα (εντός 1 μήνα) |
| HSIL | Κολποσκόπηση + ενδεχομένως LEEP | Άμεσα |
| AGC | Κολποσκόπηση + ECC + ενδομητρική βιοψία | Επείγον |
| Καρκίνωμα | Παραπομπή σε ογκολόγο | Επείγον |
Πόσο Συχνά Πρέπει να Κάνετε Pap Test
Οι διεθνείς συστάσεις βασίζονται στην ηλικία και το ιστορικό:
- 21–29 ετών: Pap test μόνο ανά 3 χρόνια (HPV testing δεν συνιστάται σε αυτή την ηλικία ρουτίνας)
- 30–65 ετών: Pap test ανά 3 χρόνια, ή Pap + HPV co-testing ανά 5 χρόνια
- Μετά 65 ετών: Διακοπή ελέγχου εάν τα τελευταία 3 αρνητικά Pap ή 2 αρνητικά co-tests τα τελευταία 10 χρόνια
- Μετά ολική υστερεκτομή: Δεν απαιτείται Pap (εκτός εάν για CIN 2+)
HPV Co-Testing — Τι Είναι και Πότε Χρειάζεται
Το HPV co-testing συνδυάζει Pap test + HPV DNA test από το ίδιο δείγμα (μόνο LBC). Αυξάνει την ευαισθησία ανίχνευσης σε >95% και επιτρέπει μεγαλύτερο διάστημα μεταξύ ελέγχων (5 χρόνια).
Συνιστάται ιδιαίτερα για γυναίκες 30–65 ετών ως ο πιο αποτελεσματικός τρόπος ελέγχου με λιγότερες επισκέψεις.
Προετοιμασία για το Pap Test
- Αποφύγετε σεξουαλική επαφή 24–48 ώρες πριν
- Μην χρησιμοποιήσετε κολπικά υπόθετα, αφρούς ή πλύσεις 48 ώρες πριν
- Μην χρησιμοποιήσετε ταμπόν 24 ώρες πριν
- Ιδανικά 10–20 ημέρες από την αρχή της τελευταίας περιόδου (μέση του κύκλου)
- Ενημερώστε για φάρμακα που παίρνετε και ιστορικό παθολογικών Pap
Συχνές Ερωτήσεις (FAQ)
Όχι, το Pap test είναι ανώδυνο. Μπορεί να νιώσετε μια ελαφρά πίεση ή ενόχληση κατά την τοποθέτηση του αναλυτή, αλλά η λήψη κυττάρων είναι πλήρως ανώδυνη.
Ιδανικά όχι, γιατί η αιμορραγία μπορεί να επηρεάσει την ποιότητα του δείγματος. Αναβάλλετε για 3–5 ημέρες μετά το τέλος της περιόδου.
Το Pap test εστιάζει στα κύτταρα του τραχήλου, αλλά μπορεί να εντοπίσει ταυτόχρονα λοιμώξεις (Trichomonas, μυκητίαση). Δεν ανιχνεύει χλαμύδιο, γονόκοκκο ή άλλα ΣΜΝ — απαιτούνται χωριστές εξετάσεις.
Σημαίνει ότι δεν ελήφθησαν αρκετά κύτταρα για αξιόπιστη ανάλυση. Δεν σχετίζεται με παθολογία — χρειάζεται επανάληψη σε 2–4 μήνες.
Ναι, απολύτως. Το εμβόλιο HPV δεν καλύπτει όλους τους ορότυπους και δεν αντικαθιστά τον τακτικό κυτταρολογικό έλεγχο.
Σύμφωνα με τις διεθνείς κατευθυντήριες οδηγίες, ο έλεγχος ξεκινά στα 21 χρόνια ανεξαρτήτως σεξουαλικής έναρξης. Νεαρότερες γυναίκες που είναι σεξουαλικά ενεργές μπορούν να ζητήσουν γυναικολογικό έλεγχο χωρίς Pap.
Συμπεράσματα
- Το Pap test είναι η απλούστερη και πιο αποτελεσματική εξέταση πρόληψης καρκίνου τραχήλου
- Η Liquid Based Cytology (LBC) προσφέρει ανώτερη ακρίβεια και δυνατότητα HPV co-testing
- Το αποτέλεσμα NILM είναι φυσιολογικό — κάθε παθολογικό αποτέλεσμα χρειάζεται αξιολόγηση, όχι πανικό
- Το HPV co-testing επιτρέπει ευρύτερα διαστήματα ελέγχου με ανώτερη ευαισθησία
- Ποτέ μην αναβάλλετε τον τακτικό γυναικολογικό σας έλεγχο
Κλείστε το Ραντεβού σας Σήμερα
Δρ. Ιωάννης Κ. Δημητρακόπουλος
Μαιευτήρας – Χειρουργός – Γυναικολόγος | MSc Αισθητική Ιατρική
Vital WomanHood Clinic — Λεωφ. Δημ. Γούναρη 196, Γλυφάδα 166 74
📞 210 6716126 | 📱 6985 64 64 10
Ιωάννης Κ. Δημητρακόπουλος
Μαιευτήρας - Χειρουργός - Γυναικολόγος
Μάστερ Αισθητικής Ιατρικής - Αναίμακτης Αισθητικής Γυναικολογίας - Αναγεννητικής Ιατρικής και Αναίμακτης Χειρουργικής
Τηλ.: 210 6716126 Κιν.: 6985 64 64 10 e-mail ikdmd@hotmail.com
Ιατρείο: Λεωφ. Δημητρίου Γούναρη 196 Γλυφάδα Τ.Κ. 166 74
Εξατομικευμένη εφαρμογή πρωτοποριακών ιατρικών τεχνικών στην υπηρεσία της σύγχρονης γυναίκας.
Γυναικολογία - Μαιευτική - Εξατομικευμένη Διερεύνηση και Αντιμετώπιση Ανδρικής και Γυναικείας Υπογονιμότητας - Υποβοηθούμενη Αναπαραγωγή -Επιγενετική - Εφαρμοσμένη Γυναικολογική Βιοχημεία – Ενδοκρινολογία - Μικροθρεπτική και Ιατρική Διατροφή στην Κύηση, την Υπογονιμότητα και τη Γυναικολογία - Συνεργάτης Μαιευτηρίων "Μητέρα" και "Λητώ" -
Μέλος της Εταιρίας Αισθητικής Ιατρικής και Αναίμακτης Χειρουργικής (SAMNAS)
