Τι είναι η Δυσπαρευνία;

Η δυσπαρευνία αναφέρεται στον επίμονο ή επαναλαμβανόμενο πόνο που βιώνουν οι γυναίκες κατά τη σεξουαλική επαφή. Δεν είναι απλώς δυσφορία, αλλά πραγματικός πόνος που μπορεί να επηρεάσει σοβαρά την ποιότητα ζωής και τις σχέσεις.

Σύμφωνα με έρευνες, 10-20% των γυναικών βιώνουν δυσπαρευνία κάποια στιγμή στη ζωή τους, αλλά πολλές δεν αναζητούν βοήθεια λόγω ντροπής ή αμηχανίας.

Τύποι Δυσπαρευνίας

🔹 Επιφανειακή (Εισαγωγική) Δυσπαρευνία

• Πόνος στην είσοδο του κόλπου
• Κατά την αρχική διείσδυση
• Συχνά σχετίζεται με ξηρότητα ή κολπισμό

🔹 Βαθιά Δυσπαρευνία

• Πόνος στα βαθύτερα τμήματα της λεκάνης
• Κατά τη βαθιά διείσδυση
• Μπορεί να υποδηλώνει ενδομητρίωση ή άλλα προβλήματα

Κύρια Αίτια

1. Φυσικά/Οργανικά Αίτια

2. Ψυχολογικά Αίτια

• Άγχος: Φόβος του πόνου
• Κατάθλιψη
• Προβλήματα στη σχέση
• Ιστορικό τραύματος ή κακοποίησης
• Θρησκευτικές ή πολιτιστικές πεποιθήσεις

3. Κολπισμός

Ο κολπισμός είναι η ακούσια σύσπαση των μυών του κόλπου που καθιστά την εισαγωγή πολύ δύσκολη ή αδύνατη. Μπορεί να είναι:

• Πρωτοπαθής: Υπάρχει από την πρώτη προσπάθεια
• Δευτεροπαθής: Εμφανίζεται μετά από περίοδο φυσιολογικής σεξουαλικής λειτουργίας

Συμπτώματα

Τα συμπτώματα μπορεί να περιλαμβάνουν:

• ✗ Πόνος κατά τη διείσδυση (οξύς, καυστικός, σφιχτός)
• ✗ Πόνος με κάθε διείσδυση, ακόμα και με tampons
• ✗ Βαθιάς πόνος κατά τη σεξουαλική επαφή
• ✗ Καυστικός πόνος ή πόνος παλμικού τύπου
• ✗ Πόνος που διαρκεί ώρες μετά τη σεξουαλική επαφή

Διαγνωστική Προσέγγιση

Βήμα 1: Ιατρικό Ιστορικό

Ο γυναικολόγος θα σας ρωτήσει για:

• Πότε ξεκίνησε ο πόνος
• Πού εντοπίζεται ακριβώς
• Τι τον προκαλεί ή τον επιδεινώνει
• Σεξουαλικό και μαιευτικό ιστορικό
• Συναισθηματική κατάσταση

Βήμα 2: Κλινική Εξέταση

• Εξωτερική εξέταση: Έλεγχος για ερεθισμό, λοιμώξεις
• Γυναικολογική εξέταση: Απαλή εξέταση με κολποσκόπιο
• Έλεγχος μυών πυελικού εδάφους

Βήμα 3: Εργαστηριακές Εξετάσεις

• Καλλιέργεια για λοιμώξεις
• Ορμονικός έλεγχος
• Υπερηχογράφημα πυέλου (αν χρειάζεται)
• ΜΡΙ (για υποψία ενδομητρίωσης)

Θεραπευτικές Επιλογές

1. Ιατρικές Θεραπείες

🔹 Φαρμακευτική Αγωγή

• Αντιβιοτικά/Αντιμυκητιασικά: Για λοιμώξεις
• Τοπικά οιστρογόνα: Για ξηρότητα
• Αναλγητικά: Για χρόνιο πόνο
• Μυοχαλαρωτικά: Για σύσπαση μυών

🔹 Χειρουργική Αντιμετώπιση

Σε περιπτώσεις:

• Ενδομητρίωση
• Κύστεις ωοθηκών
• Ανατομικές ανωμαλίες
• Ουλές που προκαλούν πρόβλημα

2. Φυσιοθεραπεία Πυελικού Εδάφους

Εξειδικευμένη φυσιοθεραπεία που περιλαμβάνει:

• Ασκήσεις χαλάρωσης μυών
• Biofeedback: Μάθετε να ελέγχετε τους μύες
• Διατατικές ασκήσεις: Χρήση διατατών
• Εσωτερική μυοθεραπεία

3. Ψυχοσεξουαλική Θεραπεία

• Γνωσιακή-συμπεριφορική θεραπεία (CBT)
• Mindfulness και τεχνικές χαλάρωσης
• Ζευγαρική θεραπεία
• Σεξουαλική συμβουλευτική

4. Τοπικές Θεραπείες

• Λιπαντικά και ενυδατικά
• Αναισθητικές κρέμες (προσωρινά)
• Laser θεραπείες κόλπου

Αυτοβοήθεια & Συμβουλές

Πριν τη Σεξουαλική Επαφή

• ✅ Αφιερώστε χρόνο στα προκαταρκτικά
• ✅ Χρησιμοποιήστε λιπαντικά
• ✅ Επικοινωνήστε με τον/τη σύντροφό σας
• ✅ Δοκιμάστε διαφορετικές στάσεις που σας δίνουν έλεγχο

Κατά τη Σεξουαλική Επαφή

• ✅ Πηγαίνετε αργά
• ✅ Σταματήστε αν νιώσετε πόνο
• ✅ Δοκιμάστε εναλλακτικές μορφές οικειότητας
• ✅ Επικοινωνήστε ανοιχτά

Γενικές Συμβουλές

• Πρακτική ασκήσεων Kegel (με προσοχή)
• Ζεστά μπάνια για χαλάρωση
• Διαχείριση άγχους
• Αποφυγή ερεθιστικών προϊόντων

Πότε να Επισκεφθείτε Γυναικολόγο

Επισκεφθείτε αμέσως γυναικολόγο αν:

• Ο πόνος είναι επίμονος και επηρεάζει τη ζωή σας
• Ο πόνος συνοδεύεται από αιμορραγία
• Έχετε ασυνήθιστες εκκρίσεις ή οσμή
• Δοκιμάσατε αυτοβοήθεια χωρίς αποτέλεσμα
• Ο πόνος ξεκίνησε μετά από χειρουργείο ή τοκετό

Συμπέρασμα

Η δυσπαρευνία είναι μια πραγματική και αντιμετωπίσιμη κατάσταση. Δεν είναι “φυσιολογικό” να πονάτε κατά τη σεξουαλική επαφή, και δεν πρέπει να το ανέχεστε. Με τη σωστή διάγνωση και θεραπεία, οι περισσότερες γυναίκες μπορούν να βρουν ανακούφιση και να απολαύσουν ξανά τη σεξουαλική τους ζωή.

Μην ντρέπεστε να μιλήσετε – ο γυναικολόγος σας είναι εκεί για να σας βοηθήσει!

Συχνές Ερωτήσεις (FAQs)

1. Είναι φυσιολογικό να πονάω την πρώτη φορά;

Ενώ κάποια ήπια δυσφορία μπορεί να είναι κοινή κατά την πρώτη σεξουαλική επαφή, ο έντονος πόνος δεν είναι φυσιολογικός. Με επαρκή προκαταρκτικά, λίπανση και επικοινωνία, η πρώτη φορά δεν πρέπει να είναι επώδυνη.

2. Μπορώ να μείνω έγκυος αν έχω δυσπαρευνία;

Ναι, αλλά ο πόνος μπορεί να κάνει τη σεξουαλική επαφή δύσκολη ή σπάνια, επηρεάζοντας έμμεσα τις πιθανότητες σύλληψης. Η θεραπεία της δυσπαρευνίας μπορεί να βελτιώσει τόσο την άνεση όσο και τις ευκαιρίες για σύλληψη.

3. Οι διατατείς (dilators) βοηθούν;

Ναι, ειδικά σε περιπτώσεις κολπισμού ή μετά από χειρουργείο. Οι διατατείς κόλπου χρησιμοποιούνται σταδιακά (από μικρότερο σε μεγαλύτερο) για να βοηθήσουν στη χαλάρωση των μυών. Συνήθως χρησιμοποιούνται υπό την καθοδήγηση φυσιοθεραπευτή πυελικού εδάφους.

4. Μπορεί η ενδομητρίωση να προκαλεί δυσπαρευνία;

Ναι, η ενδομητρίωση είναι μια από τις συχνότερες αιτίες βαθιάς δυσπαρευνίας. Τα ενδομητρίωμα μπορεί να προκαλέσουν φλεγμονή και πόνο κατά τη σεξουαλική επαφή, ειδικά σε συγκεκριμένες στάσεις.

5. Πόσο διαρκεί η θεραπεία;

Εξαρτάται από την αιτία. Λοιμώξεις αντιμετωπίζονται σε λίγες μέρες. Φυσιοθεραπεία μπορεί να διαρκέσει 2-6 μήνες. Ψυχοσεξουαλική θεραπεία μπορεί να διαρκέσει 3-12 μήνες. Η βελτίωση συχνά είναι σταδιακή.

6. Μπορώ να κάνω σεξ χωρίς πόνο μετά τον τοκετό;

Ναι, αλλά χρειάζεται χρόνος. Συνήθως συνιστάται αναμονή 6 εβδομάδων μετά τον τοκετό. Ο θηλασμός μπορεί να προκαλέσει προσωρινή ξηρότητα. Χρησιμοποιήστε λιπαντικά και πηγαίνετε αργά. Αν ο πόνος παραμένει, συμβουλευτείτε γυναικολόγο.

7. Οι ασκήσεις Kegel βοηθούν;

Εξαρτάται. Οι ασκήσεις Kegel είναι χρήσιμες για χαλαρούς μύες, αλλά μπορεί να επιδεινώσουν τη δυσπαρευνία αν οι μύες είναι ήδη υπερτονικοί (πολύ σφιχτοί). Σε αυτή την περίπτωση, χρειάζονται ασκήσεις χαλάρωσης, όχι ενίσχυσης.

8. Μπορεί το άγχος να προκαλεί δυσπαρευνία;

Απολύτως. Το άγχος και ο φόβος του πόνου μπορούν να προκαλέσουν μυϊκή σύσπαση, μειώνοντας τη λίπανση και κάνοντας το σεξ επώδυνο. Αυτό δημιουργεί έναν φαύλο κύκλο: φόβος → πόνος → περισσότερος φόβος. Η θεραπεία αυτού του κύκλου απαιτεί ψυχοσεξουαλική υποστήριξη.

Για εξατομικευμένη αξιολόγηση και θεραπεία της δυσπαρευνίας, επικοινωνήστε με το ιατρείο του Dr. Δημητρακόπουλου.