Ακράτεια Ούρων στις Γυναίκες: Διάγνωση, Τύποι και Σύγχρονες Θεραπευτικές Προσεγγίσεις

4

Εισαγωγή στην Ακράτεια Ούρων

Η ακράτεια ούρων (ΑΟ) ορίζεται ως οποιαδήποτε ακούσια απώλεια ούρων. Αν και συχνά θεωρείται ως μέρος της φυσιολογικής γήρανσης, αποτελεί στην πραγματικότητα μια ιατρική κατάσταση που μπορεί να αντιμετωπιστεί και να θεραπευτεί. Εκτιμάται ότι επηρεάζει έως και το 40% των γυναικών σε κάποια φάση της ζωής τους, με σημαντικό αντίκτυπο στην ψυχολογική τους διάθεση, την κοινωνική τους ζωή και τη σεξουαλική τους λειτουργία.

Η κατανόηση των αιτιών και η ακριβής ταξινόμηση του τύπου της ακράτειας είναι απαραίτητες προϋποθέσεις για την επιλογή της κατάλληλης θεραπευτικής στρατηγικής. Η γυναικολογία και η ουρογυναικολογία προσφέρουν πλέον ένα ευρύ φάσμα σύγχρονων και ελάχιστα επεμβατικών λύσεων.

Τύποι Ακράτειας Ούρων

Η ακράτεια ούρων ταξινομείται κυρίως σε τρεις βασικούς τύπους, αν και συχνά παρατηρείται συνδυασμός τους (Μικτή Ακράτεια).

1. Ακράτεια Προσπάθειας (Stress Urinary Incontinence – SUI)

Πρόκειται για τον συχνότερο τύπο στις νεότερες γυναίκες. Χαρακτηρίζεται από απώλεια ούρων κατά τη διάρκεια δραστηριοτήτων που αυξάνουν την ενδοκοιλιακή πίεση, όπως ο βήχας, το φτέρνισμα, το γέλιο, η άρση βάρους ή η άσκηση. Οφείλεται κυρίως σε αδυναμία των μυών του πυελικού εδάφους και του σφιγκτήρα της ουρήθρας, συχνά ως αποτέλεσμα τοκετών ή χειρουργικών επεμβάσεων στην περιοχή.

2. Ακράτεια Επιτακτικού Τύπου (Urge Urinary Incontinence – UUI)

Αυτός ο τύπος χαρακτηρίζεται από μια ξαφνική, έντονη ανάγκη για ούρηση (επιτακτικότητα), η οποία είναι δύσκολο να κατασταλεί, οδηγώντας σε ακούσια απώλεια ούρων πριν προλάβει η γυναίκα να φτάσει στην τουαλέτα. Συνήθως σχετίζεται με την υπερδραστηριότητα του εξωστήρα μυός της ουροδόχου κύστης (Σύνδρομο Υπερδραστήριας Κύστης).

3. Μικτή Ακράτεια

Συνδυάζει τα συμπτώματα τόσο της ακράτειας προσπάθειας όσο και της ακράτειας επιτακτικού τύπου. Η διαχείρισή της απαιτεί συχνά μια συνδυαστική θεραπευτική προσέγγιση.

Διαγνωστική Προσέγγιση

Η διάγνωση της ακράτειας ούρων ξεκινά με ένα λεπτομερές ιατρικό ιστορικό και φυσική εξέταση. Ο γυναικολόγος θα ζητήσει από την ασθενή να συμπληρώσει ένα ημερολόγιο ούρησης, καταγράφοντας τη συχνότητα, την ποσότητα των υγρών που καταναλώνονται και τα επεισόδια απώλειας ούρων.

Επιπλέον διαγνωστικά εργαλεία περιλαμβάνουν:

  • Δοκιμασία Βήχα (Cough Stress Test): Εκτελείται κατά τη γυναικολογική εξέταση για να διαπιστωθεί η απώλεια ούρων κατά την αύξηση της ενδοκοιλιακής πίεσης.
  • Υπερηχογράφημα: Χρησιμοποιείται για την εκτίμηση της ανατομίας της ουροδόχου κύστης και την μέτρηση του υπολείμματος ούρων μετά την ούρηση.
  • Ουροδυναμικός Έλεγχος: Η πιο εξειδικευμένη εξέταση, η οποία μετρά τις πιέσεις στην ουροδόχο κύστη και την ουρήθρα κατά τη διάρκεια της πλήρωσης και της ούρησης, βοηθώντας στην ακριβή ταξινόμηση του τύπου της ακράτειας.

Σύγχρονες Θεραπευτικές Προσεγγίσεις

Η θεραπεία της ακράτειας ούρων είναι εξατομικευμένη και εξαρτάται από τον τύπο και τη βαρύτητα των συμπτωμάτων. Ξεκινά πάντα με συντηρητικές μεθόδους.

Συντηρητική Θεραπεία

Οι συντηρητικές μέθοδοι είναι η πρώτη γραμμή αντιμετώπισης, ειδικά για την ακράτεια προσπάθειας και τη μικτή ακράτεια ή για ήπιες περιπτώσεις:

  • Ασκήσεις Πυελικού Εδάφους (Kegel): Ενδυνάμωση των μυών που υποστηρίζουν την ουρήθρα και την κύστη.
  • Αλλαγές στον Τρόπο Ζωής: Απώλεια βάρους, μείωση της κατανάλωσης καφεΐνης και αλκοόλ, και διαχείριση της πρόσληψης υγρών.
  • Φυσιοθεραπεία Πυελικού Εδάφους: Χρήση βιοανάδρασης (biofeedback) ή ηλεκτρικής διέγερσης για την εκπαίδευση των μυών.
  • Φαρμακευτική Αγωγή: Χρησιμοποιείται κυρίως για την ακράτεια επιτακτικού τύπου (αντιχολινεργικά ή βήτα-3 αγωνιστές), με στόχο τη χαλάρωση της κύστης και τη μείωση των ακούσιων συσπάσεων.

Επεμβατική και Χειρουργική Θεραπεία

Όταν η συντηρητική θεραπεία αποτύχει, ή σε περιπτώσεις μέτριας έως σοβαρής ακράτειας προσπάθειας, εφαρμόζονται επεμβατικές μέθοδοι:

  • Ελάχιστα Επεμβατικές Τεχνικές (Mid-Urethral Slings): Η τοποθέτηση ταινίας (π.χ. TVT, TOT) κάτω από την ουρήθρα αποτελεί την «χρυσή» θεραπεία για την ακράτεια προσπάθειας. Η ταινία λειτουργεί ως στήριγμα, αποκαθιστώντας την ανατομική θέση και τη λειτουργία του σφιγκτήρα.
  • Έγχυση Διογκωτικών Ουσιών (Bulking Agents): Έγχυση υλικού γύρω από την ουρήθρα για αύξηση της αντίστασης εξόδου.
  • Νευροδιαμόρφωση (Sacral Neuromodulation): Χρησιμοποιείται κυρίως για την ανθεκτική ακράτεια επιτακτικού τύπου, ρυθμίζοντας τα νευρικά σήματα μεταξύ του εγκεφάλου και της κύστης.
  • Laser Θεραπεία: Χρησιμοποιείται για την ήπια ακράτεια προσπάθειας, καθώς ενισχύει τον κολλαγόνο στους ιστούς της ουρήθρας και του κόλπου, βελτιώνοντας τη στήριξη.

Συμπέρασμα

Η ακράτεια ούρων δεν είναι ένα αναπόφευκτο μέρος της γυναικείας ζωής. Η έγκαιρη αναζήτηση ιατρικής βοήθειας και η σωστή διάγνωση από εξειδικευμένο γυναικολόγο ή ουρογυναικολόγο επιτρέπουν την εφαρμογή σύγχρονων και αποτελεσματικών θεραπειών. Η αποκατάσταση του ελέγχου της κύστης οδηγεί άμεσα στη βελτίωση της αυτοπεποίθησης και της συνολικής ποιότητας ζωής των γυναικών.

Ιωάννης Κ. Δημητρακόπουλος

Μαιευτήρας - Χειρουργός - Γυναικολόγος

Μάστερ Αισθητικής Ιατρικής - Αναίμακτης Αισθητικής Γυναικολογίας - Αναγεννητικής Ιατρικής και Αναίμακτης Χειρουργικής

Τηλ.: 210 6716126 Κιν.: 6985 64 64 10 e-mail ikdmd@hotmail.com

Ιατρείο: Λεωφ. Δημητρίου Γούναρη 196 Γλυφάδα Τ.Κ. 166 74

Εξατομικευμένη εφαρμογή πρωτοποριακών ιατρικών τεχνικών στην υπηρεσία της σύγχρονης γυναίκας.

Γυναικολογία - Μαιευτική - Εξατομικευμένη Διερεύνηση και Αντιμετώπιση Ανδρικής και Γυναικείας Υπογονιμότητας - Υποβοηθούμενη Αναπαραγωγή -Επιγενετική - Εφαρμοσμένη Γυναικολογική Βιοχημεία – Ενδοκρινολογία - Μικροθρεπτική και Ιατρική Διατροφή στην Κύηση, την Υπογονιμότητα και τη Γυναικολογία - Συνεργάτης Μαιευτηρίων "Μητέρα" και "Λητώ" - Μέλος της Εταιρίας Αισθητικής Ιατρικής και Αναίμακτης Χειρουργικής (SAMNAS)

ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΗ